بررسی رابطه تحول دیجیتال و گرایش فناوری با نوآوری مدل کسب‌وکار با در نظر گرفتن نقش تعدیل‌گر شدت رقابتی: مطالعه کارکنان شرکت‌های دولتی استان کرمانشاه

زینب السادات  موسوی; سجاد برومند

نویسندگان

زینب السادات موسوی کارشناسی ارشد، گروه مدیریت بازرگانی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران. نویسنده https://orcid.org/0009-0006-4462-8707
سجاد برومند گروه اقتصاد، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران نویسنده https://orcid.org/0000-0002-7252-7456

کلمات کلیدی:

تحول دیجیتال, گرایش فناوری, نوآوری مدل کسب‌وکار, شدت رقابتی

چکیده

هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه تحول دیجیتال و گرایش فناوری با نوآوری مدل کسب‌وکار و تعیین نقش تعدیل‌گر شدت رقابتی در میان کارکنان شرکت‌های دولتی استان کرمانشاه انجام شد. روش‌شناسی: این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی–پیمایشی و مقطعی بود. جامعه آماری شامل حدود 1500 نفر از کارکنان و مدیران شرکت‌ها و سازمان‌های دولتی استان کرمانشاه بود که در برنامه‌های تحول دیجیتال، توسعه فناوری یا بازطراحی فرایندهای سازمانی مشارکت داشتند. با استفاده از فرمول کوکران و روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای متناسب با حجم، 306 نفر انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌های 15 گویه‌ای تحول دیجیتال، گرایش فناوری، نوآوری مدل کسب‌وکار و شدت رقابتی و بر اساس طیف پنج‌درجه‌ای لیکرت گردآوری شد. روایی ابزارها از طریق روایی محتوایی، روایی همگرا و روایی واگرا و پایایی آنها با آلفای کرونباخ، ضریب رو-آ و پایایی ترکیبی بررسی شد. داده‌ها با نرم‌افزارهای SPSS نسخه 26 و SmartPLS نسخه 4 و با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری مبتنی بر حداقل مربعات جزئی تحلیل شدند. یافته‌ها: نتایج نشان داد تحول دیجیتال اثر مثبت و معناداری بر نوآوری مدل کسب‌وکار داشت (β=0.391، t=6.982، p<0.001). گرایش فناوری نیز اثر مثبت و معناداری بر نوآوری مدل کسب‌وکار نشان داد (β=0.314، t=6.038، p<0.001). شدت رقابتی به‌طور مستقیم نوآوری مدل کسب‌وکار را پیش‌بینی کرد (β=0.176، t=4.000، p<0.001). اثر تعاملی تحول دیجیتال و شدت رقابتی مثبت و معنادار بود (β=0.142، t=2.958، p=0.003) و اثر تعاملی گرایش فناوری و شدت رقابتی نیز معنادار به دست آمد (β=0.119، t=2.587، p=0.010). متغیرهای مدل در مجموع 63.8 درصد از واریانس نوآوری مدل کسب‌وکار را تبیین کردند و مقدار Q² برابر با 0.402 و SRMR برابر با 0.061 بود. نتیجه‌گیری: تحول دیجیتال و گرایش فناوری، ظرفیت شرکت‌های دولتی را برای بازطراحی شیوه‌های خلق و ارائه ارزش افزایش می‌دهند و شدت رقابتی با تقویت این روابط، زمینه تبدیل قابلیت‌های دیجیتال و فناورانه به نوآوری مدل کسب‌وکار را فراهم می‌کند.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

مراجع

Alerasoul, S. A., Afeltra, G., Hakala, H., Minelli, E., & Strozzi, F. (2022). Organisational Learning, Learning Organisation, and Learning Orientation: An Integrative Review and Framework. Human Resource Management Review, 32(3), 100854.

Arman, M., Nematollahi, H., Tangestani, E., & Mousavi, S. A. (2023). The Role of Digital Transformation and Entrepreneurial Leadership in Organizational Performance with the Mediating Role of Ambidextrous Learning: A Case Study of Small Businesses in Bushehr Province. Human Resource Excellence, 4(1), 87-113.

Carrollah, D., Nordin, Z., & Rahman, S. (2023). The Impact of Digital Leadership on Organizational Learning and Performance. Leadership & Organization Development Journal, 44(5), 678-694.

Erhan, T., Uzunbacak, H. H., & Aydin, E. (2022). From Conventional to Digital Leadership: Exploring.

Gheiratmand, M., & Jalali, A. (2024). Identification of Leaders' Competencies in a Digital Transformation Environment. Human Resource Studies, 14(2). https://doi.org/10.22034/jhrs.2024.202934

Karollah, B., Juned, V., & Eliana, N. (2023). The Effect of Relation Between Digital Leadership and Learning Organization on the Individual Performance of SMEs. Journal of Law and Sustainable Development, 11(9), e01306.

Khan, H. S., Rehmat, M., Butt, T. H., Farooqi, S., & Asim, J. (2020). Impact of Transformational Leadership on Work Performance, Burnout, and Social Loafing: A Mediation Model. Future Business Journal, 6(1), 1-13.

Khaw, T. Y., Teoh, A. P., Abdul Khalid, S. N., & Letchmunan, S. (2022). The Impact of Digital Leadership on Sustainable Performance: A Systematic Literature Review. Journal of Management Development, ahead-of-print(ahead-of-print). https://doi.org/10.1108/JMD-03-2022-0070

Majouni, H., & Rahimi, H. (2024). The Relationship Between Digital Leadership and Creative Performance Through the Mediating Role of Teachers' Psychological Empowerment. Research in Educational Systems, 18(64), 35-54.

Mani, Z., Khodadadi, N., Faal, M., & Sadeghi, N. (2023). The Role of Digital Transformation and Entrepreneurial Leadership in Organizational Performance with the Mediating Role of Ambidextrous Learning: A Case Study of Small Businesses in Bushehr Province. Small Business Management Research, 8(4), 88-112.

Niazi, A., & Beiginia, A. (2023). The Effect of Digital Leadership on Organizational Performance with the Mediating Role of Digital Culture and Employees' Digital Capabilities. Sixth International Conference on New Developments in Management, Economics and Accounting, Tehran.

Norouzi, H., Nosratpanah, R., & Barani, S. (2022). The Effect of Digital Leadership on Firm Performance in Dynamic Environments: The Role of Dynamic Capabilities, Business Model Innovation, and Sustainable Competitive Advantage. Business Management, 14(3), 445-474.

Obaidi, M., Zolfaghari Zafarani, R., & Haghighi, M. (2024). Identification and Evaluation of Human Resource Competency Components in the Era of Digital Transformation. Quarterly Journal of Management and Educational Perspective, 6(2), 326-347.

Senadjki, A., Au Yong, H. N., Ganapathy, T., & Ogbeibu, S. (2023). Unlocking the Potential: The Impact of Digital Leadership on Firms' Performance Through Digital Transformation. Journal of Business and Socio-Economic Development, 4(2), 161-182.

Tanniru, M., & Peral, J. (2021). Digital Leadership in Education. In Effective Leadership for Overcoming the Chaos (pp. 73-91). Emerald Publishing Limited. https://doi.org/10.1108/978-1-83982-306-020211008

Troise, C., Jones, P., Candelo, E., & Sorrentino, M. (2026). The role of entrepreneurial alertness, digital platform capability, organisational agility and business model innovation on young innovative companies’ performance. Technology Analysis & Strategic Management, 38(3), 265-278.

Vuvo, T., Lee, S., & Zhang, R. (2021). Enabling Digital Transformation: Entrepreneurial Leadership, Ambidextrous Learning, and Organizational Performance. Technology in Society, 66, 101635.

Yaghoubi, N., Dehghani, M., & Ahmadi, F. (2020). The Role of Green Organizational Culture in Human Resource Productivity with the Mediating Role of Green Performance Among Nurses of Imam Reza Hospital in Mashhad. Socio-Cultural Studies of Khorasan, 15(2), 149-178.

Zare, R., & Pashazadeh, Y. (2023). The Effect of Strategic Flexibility and Digital Leadership on Digital Transformation and Exploratory Innovation with the Mediating Role of Digital Entrepreneurial Orientation. Innovation Management in Defense Organizations, 6(4), 99-126.

Zhang, Y., & Hao, S. (2026). Asymmetric effects of digital innovation eco-embeddedness on service innovation: evidence from manufacturing firms. Journal of Manufacturing Technology Management, 1-21.

Zhu, J., Wang, Z., Xu, Z., Xu, Y., & Tao, C. (2025). Impact of digital technology innovation on entrepreneurial activity. International Entrepreneurship and Management Journal, 21(1), 38. https://doi.org/10.1007/s11365-024-01053-6

Zou, Y., Kuek, F., Feng, W., & Cheng, X. (2025). Digital Learning in the 21st Century: Trends, Challenges, and Innovations in Technology Integration. Frontiers in Education, 10, 1562391. https://doi.org/10.3389/feduc.2025.1562391